Cách đọc và viết review một quyển sách

Views: 252

Đọc và viết là một hoạt động thường ngày của tôi hơn 10 năm nay. Nên khi bắt đầu đọc một cuốn sách nào thì tôi sẽ cố gắng viết review cuốn sách ấy nhưng cuộc sống bận rộn nên có những cuốn sách đã đọc rồi nhưng chưa có thời gian viết review sách. Một ngày đẹp trời, tôi nhớ cuốn sách ấy, đọc lại lần 2 và bắt đầu viết review sách đó.

Tôi được giải khuyến khích cuộc thi tóm tắt chuyện dài thành truyện ngắn của Nhã Nam khi tóm tắt cuốn sách dài 620 trang chỉ trong 23 từ và đã viết review vài chục cuốn sách, cũng như tham gia nhiều cuộc thi viết về sách của nhiều tổ chức khác nhau và cũng được tý giải thưởng. Vài nhà xuất bản sách gửi tặng sách từ những bài review của tôi.

Việc đọc và viết review sách thì không khó lắm, nếu bạn chú ý cách đọc và ghi chú, hay cách ghi nhớ một tác phẩm, một cuốn sách như thế nào. Tôi sẽ trình bày kinh nghiệm cá nhân của việc đọc và viết review một cuốn sách như thế nào (đây là kinh nghiệm cá nhân của tôi có thể đúng với tôi, nhưng không đúng với nhiều người).

Quy trình đọc một cuốn sách

1. Tìm hiểu thể loại sách

Khi tiếp cận một cuốn sách bất kỳ thì bạn phải biết cuốn sách này thuộc thể loại nào : văn học, tiểu thuyết fiction hay non – fiction, triết học, lịch sử, khoa học, văn học thiếu nhi, trinh thám, kinh dị, tâm lý….để nắm bắt không khí, chủ đề toàn tác phẩm là gì.

2. Thông tin tác giả và bối cảnh tác phẩm

Khi đã có tên sách thì phải tìm hiểu tác giả thuộc trường phái nào hay tiểu sử tác giả (tác giả nổi tiếng hay chưa, có giải thưởng gì không, đã viết tác phẩm nào chưa)

VD : nhắc đến Stephen King thì biết thể loại trinh thám, nhắc đến Haruki Murakami thì văn học nhật bản và có Tình dục, nhắc đến Charles Dicken thì văn học thiếu nhi…

Bạn phải biết văn phong tác giả là gì, bối cảnh tác phẩm ra đời (lịch sử, thời đại, văn hoá….vì có những sự kiện tác phẩm xảy ra ở giai đoạn đó sẽ phản ánh cả một thời đại nhưng với bối cảnh ấy nếu ở xã hội bây giờ thì sẽ không phù hợp và bị lên án), rồi tìm dịch giả và nhà xuất bản phù hợp vì mỗi cuốn sách ra đời sẽ có nhiều dịch giả và nhà xuất bản khác nhau cùng xuất bản một cuốn sách.

VD : Tác phẩm Rừng Nauy ra đời thập niên 60 ở Nhật Bản đầy bạo loạn, người dân Nhật Bản sống trong cảnh cô đơn và chán nản nên tâm trạng họ rất u tối thường tìm đến chuyện qu.y.ê. n s.i.nh. Văn hoá Nhật Bản thời đó “Sex….” rất thoáng nên trong tác phẩm sẽ phản ánh không khí đó. Chưa kể Haruki Murakami là tác phẩm đặc biệt trường phái này, nhiều tác phẩm của ông thì đều như thế nhưng ở thời nay thì chuyện này luôn bị phê phán.

3. Đọc review cuốn sách (nếu có)

Tôi luôn đánh giá cao những bài review sách đã có trên mạng vì khi tôi đọc thì tôi sẽ nắm tác phẩm rõ hơn hoặc sâu hơn nếu những cuốn sách bạn đọc đã có người review thì bạn nên đọc. Có nhiều bạn nói khi đọc những bài này sẽ ảnh hưởng đến cảm nhận đọc nhưng tôi không nghĩ như thế. Còn nếu cuốn sách bạn chuẩn bị đọc chưa ai review thì bỏ qua.

4. Ghi chép và đánh dấu những câu hay sự kiện chính

Việc ghi chép thì bạn có thể dùng cuốn sổ tay, sổ ghi chép hay bất cứ cái gì để ghi nhưng câu văn hay đánh dấu những sự kiện chính để hiểu tác phẩm hơn. Có nhiều cách ghi chép : dạng sơ đồ hay mindmap, sketch note, infographic hay nhiều cách khác nhau.

5. Tóm tắt tác phẩm

Khi đọc xong một chương hay vài chương thì bạn phải tóm tắt tác phẩm đó để nắm cốt truyện, diễn biến từng nhân vật sau khi đọc vài chường. Khi bạn đọc xong cuốn sách thì phải tóm tắt cuốn sách thành văn bản hay dạng infographic hay bất cứ cái gì để bạn nhớ tác phẩm. Đọc qua một lượt tóm tắt, ghi chép để làm dàn ý viết bài review hay nhớ tác phẩm lâu hơn và có thể dùng cho mục đích thương mại sau này.

>> Đọc thêm : Các cấp độ đọc sách 

Cách viết review sách

Có rất nhiều cách viết review sách và bạn có thể chọn cách viết nào phù hợp nhưng tôi có một vài cách như sau :

Cách 1 : Phát biểu cảm nghĩ về tác giả, tác phẩm và bài học hay lời cảnh tỉnh gì của nhân vật chính trong tác phẩm hay nêu bật không khí trong tác phẩm.

Cách 2 : Viết theo trục thời gian của tác phẩm có nghĩa là diễn biến tác phẩm từ lúc nhân vật chính xuất hiện và những nhân vật phụ xuất hiện theo sau (Stortytelling) cho đến khi kết thúc tác phẩm như thế nào, chú ý kết cục cuối cùng của từng nhân vật. (Cách tớ hay viết nhất).

Cách 3 : Viết đoạn Sapo (tóm tắt tác phẩm) và diễn giải tác phẩm theo cách riêng của bạn bằng ngôn từ của bản thân. Thân bài nói diễn biến chính tác phẩm theo cách bạn hiểu. Kết bài thì kết luận tác phẩm này như thế nào, ngôn từ, văn phong hay bàn vấn đề gì (lặp lại ý đoạn Sapo ở trên).

Cách 4 : Mở đầu bằng một trích dẫn, hay một đoạn mà bạn tâm đắc trong tác phẩm như thế nào rồi từ đoạn đó nói nhân vật chính hình thành tính cách, cảm xúc, tâm lý, hành động như thế (diển biến chính), kết bài phát biểu cảm nghĩ.

Đọc và viết review sách

Việc đọc và viết review sách thì lúc đầu thì chẳng ai viết hay được, vì phải qua quá trình luyện tập và đọc đi đọc lại một tác phẩm để rút ra những gì tinh tuý nhất của một quyển sách theo cách mà bạn hiểu. Có vài cuốn sách có nhiều tầng ý nghĩa, mỗi người khi đọc sẽ có những ý nghĩ và tư duy khác nhau, cũng như cách viết review cũng sẽ khác nhau.

Nếu bạn đọc một lần mà chưa nắm được ý và nội dung cuốn sách thì bạn nên đọc lại lần thứ 2, thứ 3 trước khi mở máy lên để viết cái gì đó.Bạn phải để cuốn sách thẩm thấu vào bản thân bạn, để nó trở thành dòng chảy trong tâm trí thì khi đó bạn viết review sách sẽ đơn giản hơn.

—————-
Triệu Dương

>> Đọc thêm : Đọc và viết là kỹ năng cần rèn luyện