Premeditation malorum : suy tính trước những điều tồi tệ..

Số lượt xem : 810

Premeditation malorum được gọi là dự báo rủi ro (premortem). Nó là đặc tính cần tiên liệu trước trong chủ nghĩa khắc kỷ

Trong một bản dự báo rủi ro, giám đốc dự án phải dự liệu được chuyện gì có thể hỏng, hay chuyện gì sẽ hỏng, thậm chí dự liệu trước khi cả dự án bắt đầu. Tại sao vậy? Vì khi có quá nhiều tham vọng, người ta có thể vô tình bỏ qua những nguyên nhân thất bại có thể ngăn chặn được. Hay nhiều người không có kế hoạch dự phòng chỉ vì họ không chịu xem xét khả năng điều gì đó có thể không xảy ra như họ mong muốn.

Thực tế là tôi nghĩ nhiều công ty cần phải có Chief Dessent Officier – Giám đốc phản bác ý kiến, một người sẽ dập tắt ngay những ý tưởng tồi, cái mà những điểm mù và sự lạc quan ngây thơ của chúng ta thường quá mơ hồ để hiểu được. Người đó có thể bắt gặp cảnh chúng ta dương dương tự đắc với sự vĩ đại của bản thân và sự thành công được tính trước.

“Nếu bạn không khiêm tốn, đời sẽ ghé thăm sự hèn kém giùm bạn.” (“If you’re not humble, life will visit humbleness upon you.”) (Mike Tyson)

Premeditation malorum là gì ?

Phương pháp này [suy nghĩ tiêu cực] thực ra đã có lịch sử lâu đời hơn so với tâm lý học. Sự thật là các nhà triết học vĩ đại chủ nghĩa Stoic hàng ngàn năm trước như Marcus Aurelius, Epictetus và Seneca đã đặt một cái tên hay hơn cho nó: premeditation malorum có nghĩa là suy tính trước những điều xấu xa, tồi tệ.

Seneca còn bắt đầu với việc xem xét lại hay diễn tập lại kế hoạch của mình, chẳng hạn như chuẩn bị cho một chuyến đi. Và đầu ông sẽ nghĩ đến, hoặc ông sẽ viết ra giấy những việc có thể xảy ra và tìm cách ngăn chặn nó, một cơn bão có thể ập đến, thuyền trưởng có thể bị ốm, hay tàu sẽ bị hải tặc tấn công.

Ông từng viết cho một người bạn,

“Không điều gì xảy ra ngược lại với mong đợi của một người đàn ông khôn ngoan, hay những điều không giống như những gì anh ta muốn nhưng lại giống những gì anh ta đoán gần đúng, và trên tất cả anh ta đã đoán được những gì có thể phá hỏng kế hoạch của mình.”

Bằng việc luyện tập phương pháp này, Seneca luôn luôn chuẩn bị sẵn sàng cho những đổ vỡ, và luôn giải quyết được những đổ vỡ đó trong kế hoạch của mình. Ông luôn trong tư thế đón đầu thất bại hay thành công. Và thú thực, một sự bất ngờ dễ chịu vẫn tốt hơn là sự bất ngờ tệ hại.

Trong trường hợp không thể làm gì, những người theo chủ nghĩa khắc kỷ sẽ sử dụng phương pháp này như một sự tập luyện quan trọng để làm những điều mà hầu hết chúng ta đều thất bại – điều khiển những mong đợi. Bởi vì đôi khi câu trả lời duy nhất cho “Thì sao?” là “Thì sẽ rất khốn nạn nhưng chúng ta sẽ vẫn ổn thôi.”

Với trạng thái đề phòng, chúng ta có thời gian để xây dựng hàng rào phòng thủ, hoặc có thể tránh chúng hoàn toàn.

Chúng ta sẵn sàng bị cuốn đi chệch hướng vì chúng ta luôn dự tính một con đường để quay về.
Chúng ta sẽ khăng khăng buồn bực nếu như mọi thứ không đi theo đúng kế hoạch. Nhưng với trạng thái đề phòng, chúng ta có thể tồn tại.
Chúng ta chuẩn bị cho thất bại và sẵn sàng cho thành công.

>> Chủ nghĩa khắc kỷ nói gì về việc thay đổi nhận thức

Chim Én

Website

Một người thích đọc và viết, quan tâm đến tâm lý học, đam mê Cổ Long, thích đọc Haruki Murakami, tinh thần theo Chủ Nghĩa Hiện Sinh, đời sống theo triết Khắc Kỷ - Cô độc hướng ngoại & Bình thản hướng nội